Đây là bản khấn Gia tiên dùng trong ngày giỗ thường (Cát Kỵ), từ năm thứ ba trở đi theo cách gọi được ghi nhận trong một số tài liệu phong tục. Phần khấn Thần linh nếu gia đình thực hiện có thể xem riêng tại bài khấn Thổ Thần, Táo Quân ngày Cát Kỵ. Cách gọi, lễ vật và thứ tự có thể khác giữa các gia đình.
Bản khấn Gia tiên ngày giỗ thường
Bản dưới đây được giữ từ nội dung sẵn có trên Giải Mã Tử Vi; nguồn ấn bản gốc chưa được xác minh. Các phần trong ngoặc là chỗ điền thông tin, gia đình có thể sửa cách xưng hô và lễ vật theo thực tế.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)
- Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
- Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
- Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân, Bản gia Thổ Công, Long Mạch Tôn thần cùng chư vị Tôn thần cai quản trong xứ này.
- Con kính lạy Tổ Tiên nội ngoại, Cao Tằng Tổ khảo, Cao Tằng Tổ tỷ, Bá thúc, Cô di, Tỷ muội, chư vị Hương linh gia tiên tiền tổ nội ngoại họ [Đọc rõ họ của gia đình, ví dụ: họ Nguyễn / họ Trần].
Tín chủ (chúng) con là: [Đọc đầy đủ họ tên người đại diện gia đình]
Cùng toàn thể gia quyến, ngụ tại: [Đọc số nhà, ngõ/xóm, phường/xã, quận/huyện, tỉnh/thành phố nơi đang làm lễ]
Hôm nay là ngày: [Đọc ngày ... tháng ... năm ... âm lịch]
Chính là ngày Cát Kỵ (ngày giỗ thường) của: [Đọc rõ vai vế và họ tên húy người được giỗ, ví dụ: Cố phụ Hiển khảo Nguyễn Văn A / Hiển tổ khảo...]
Mất ngày: [Đọc ngày mất âm lịch của người quá cố], mộ phần an táng tại: [Nêu địa chỉ nghĩa trang hoặc quê quán nơi an táng].
Thiết nghĩ: Đạo trời biến chuyển khôn cùng, nghĩa sinh thành tựa biển rộng trời cao. Nhớ ngày giỗ Cát theo quy thức gia phong, trạnh nghĩ hương linh vắng bóng ngút ngàn cõi thọ, lòng con cháu bồi hồi thương nhớ khôn nguôi.
Nay gặp tiết Cát Kỵ thường niên, cháu con toàn gia tề tựu kính cẩn sắm sửa phẩm vật: Mâm cơm canh tinh khiết, chén rượu nồng, nén hương trầm thơm ngát, hoa tươi quả ngọt, trầu cau cùng vàng mã biểu trưng, kính cẩn dâng bày trước linh sàng.
Chúng con kính thỉnh: Cúi xin hương linh [Đọc lại tên người được giỗ] thương xót con cháu, nương nhờ ân đức chư vị Tôn thần cho phép, giáng lâm trước linh toạ, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật.
Chúng con lại kính mời: Các vị Tiên linh Cao Tằng Tổ khảo, Cao Tằng Tổ tỷ, bá thúc huynh đệ, cô di tỷ muội và toàn thể chư vị Hương linh gia tiên nội ngoại đồng lai hâm hưởng. Kính mời các vị tiền chủ hậu chủ ngụ trong khu đất này cùng về thụ hưởng lễ bạc.
Cúi xin chư vị Tiên tổ rủ lòng thương xót, độ trì cho toàn thể gia quyến chúng con: Già trẻ bình an, gia đạo trong ngoài hòa thuận, cháu con thảo hiền tấn tới, công việc hanh thông, phúc lộc dồi dào, bốn mùa không tai ách, hưởng trọn an khang thịnh vượng.
Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin chứng giám phù hộ độ trì.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy, vái 3 vái)
Điền thế nào trước khi đọc?
- Người được giỗ: ghi họ tên và quan hệ với người khấn. Nếu không quen danh xưng Hán Việt, có thể xưng ông, bà, cha, mẹ hoặc vai vế gia đình vẫn dùng.
- Ngày giỗ: đối chiếu ngày mất được gia đình ghi nhận; nếu cần, dùng công cụ đổi ngày âm dương. Trường hợp ngày mất thuộc tháng nhuận hoặc ngày 30 không có trong năm, nên hỏi nếp giỗ của gia đình.
- Lễ vật: đọc đúng những thứ thực sự chuẩn bị; không bắt buộc làm đủ các món trong bản mẫu.
Ngày giỗ thường khác hai năm đầu ra sao?
Theo cách gọi phổ biến trong phong tục cũ, giỗ đầu được gọi là Tiểu Tường, giỗ năm thứ hai là Đại Tường; các năm sau có thể gọi là Cát Kỵ. Tài liệu của Viện Nghiên cứu văn hóa tín ngưỡng Việt Nam mô tả các tên gọi này trong bối cảnh tập quán tang ma của người Việt, không phải quy tắc bắt buộc cho mọi gia đình.
Có phải cúng trong một khung giờ cố định?
Không có căn cứ để coi 9h30–11h30 là giờ bắt buộc cho mọi nhà. Gia đình có thể thống nhất thời gian theo nếp nhà, điều kiện đi lại và sinh hoạt. Nếu dùng hương, nến hoặc bếp, đặt nơi an toàn, thông thoáng và có người trông coi.
Câu hỏi thường gặp
Không biết tên húy hay nơi an táng thì làm sao?
Có thể dùng tên và quan hệ mà gia đình biết; không cần tự đặt thông tin chưa chắc chắn. Phần nơi an táng trong bản mẫu có thể bỏ nếu không phù hợp.
Có bắt buộc đọc hết danh sách lễ vật không?
Không. Thay hoặc lược những lễ vật không có, dùng lời xưng phù hợp và đọc theo nếp của gia đình.













