Hai bản dưới đây dành cho lúc gia đình đã hoàn tất việc an táng và đắp phần mộ. Bản cáo Thổ Thần dùng khi nhà có nếp cáo tạ các vị cai quản đất; lời thưa với người thân dùng để báo việc phần mộ đã xong và gửi lòng tưởng nhớ. Không mặc định mọi gia đình phải đọc cả hai.
Giải Mã Tử Vi biên tập lại lời khấn sẵn có để chỗ điền và việc được kể khớp với buổi lễ. Bản đọc là lời tham khảo của website; gia đình có nghi thức riêng thì thống nhất bản dùng với người chủ trì.
Bản cáo Thổ Thần khi phần mộ đã đắp xong
Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ, chư vị Tôn thần.
Con kính lạy Long Thần, Thổ Địa và chư vị Thần linh cai quản khu đất tại [TÊN NGHĨA TRANG HOẶC NƠI AN TÁNG].
Hôm nay là ngày [NGÀY] tháng [THÁNG] năm [NĂM], theo [ÂM LỊCH HOẶC DƯƠNG LỊCH ĐÃ GHI].
Người thay mặt gia đình đọc lời khấn là [HỌ TÊN NGƯỜI ĐỌC], là [QUAN HỆ VỚI NGƯỜI MẤT].
Gia đình chúng con vừa hoàn tất việc an táng và đắp phần mộ cho hương linh [HỌ TÊN NGƯỜI MẤT] tại [VỊ TRÍ PHẦN MỘ].
Trước phần mộ, chúng con kính dâng [NHỮNG LỄ PHẨM THỰC TẾ ĐÃ BÀY], thành tâm cáo tạ chư vị Thần linh theo nếp nhà.
Cúi xin chư vị chứng giám lòng kính của gia đình. Nguyện người đã khuất được an nghỉ, phần mộ được gìn giữ; người ở lại biết cùng chăm nom và giữ trọn tình nghĩa.
Chúng con kính gửi lòng biết ơn những người đã giúp gia đình lo liệu việc an táng hôm nay.
Lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám.
Lời cáo nói đúng nơi an táng và việc vừa hoàn tất. Nếu gia đình không có nếp cáo Thần, dùng lời thưa theo nếp tưởng nhớ của nhà mình; không ghép thêm danh hiệu tôn giáo hoặc tên vị thần mà người chủ trì chưa thống nhất.
Lời thưa với người thân trước phần mộ mới đắp
Kính thưa [CÁCH GỌI NGƯỜI MẤT TRONG GIA ĐÌNH], tên là [HỌ TÊN NGƯỜI MẤT].
Hôm nay, ngày [NGÀY THÁNG NĂM, GHI RÕ ÂM HAY DƯƠNG LỊCH], tại [NƠI AN TÁNG VÀ VỊ TRÍ PHẦN MỘ].
Người thưa lời là [HỌ TÊN NGƯỜI ĐỌC], là [QUAN HỆ VỚI NGƯỜI MẤT], thay mặt những người thân đang có mặt.
Gia đình đã hoàn tất việc an táng và đắp phần mộ. Trước nơi an nghỉ của người thân, chúng tôi kính dâng [NHỮNG LỄ PHẨM ĐÃ CHUẨN BỊ] cùng lòng thương nhớ.
Từ nay không còn được gặp nhau như những ngày còn sống, nhưng những kỷ niệm và tình nghĩa vẫn được gia đình giữ gìn. Những điều chưa kịp thưa, gia đình xin gửi trong lời tưởng nhớ hôm nay.
Nguyện người thân được an yên. Chúng tôi sẽ cùng chăm nom phần mộ, nhớ tới người đã khuất và chăm sóc nhau trong những ngày tiếp theo.
Gia đình thành tâm kính thưa.
Trong lời thưa, gọi đúng quan hệ với người mất. Người đọc thay mặt gia đình không nhất thiết là người có quan hệ được nhắc trong câu mở đầu; nếu cháu đọc thay các con, có thể nói “cháu thay mặt gia đình”. Đừng giữ câu “ơn sinh thành” của một bản khấn cha mẹ khi đang thưa với người anh, người chị hoặc bạn đời.
Cần sửa những chỗ nào trước khi đọc hoặc sao chép bản khấn?
Điền họ tên người đọc, quan hệ, họ tên người mất, ngày làm lễ, nơi an táng và lễ phẩm đã có; sau đó đọc lại câu “đã hoàn tất việc an táng và đắp phần mộ”. Câu này chỉ phù hợp khi việc ấy thực sự đã xong. Các chỗ trong ngoặc vuông là ghi chú để sửa trong bản sao, không đọc nguyên thành lời khấn.
- Ngày làm lễ
- Ghi rõ đang dùng âm hay dương lịch, đủ ngày, tháng, năm. Ngày đang đứng trước mộ và ngày người mất qua đời không tự là cùng một ngày; hai bản này không buộc thêm ngày mất khi gia đình chưa kiểm được.
- Nơi an táng và phần mộ
- Dùng tên nơi đang có mặt và vị trí giúp nhận đúng phần mộ. Không giữ địa chỉ nhà của một bài khấn tại gia; không cần đọc một chuỗi địa danh cũ nếu đã đổi tên và gia đình đang dùng cách gọi khác.
- Người đọc và người được thưa
- Ghi hai người riêng. Có thể dùng cách gọi cha, mẹ, ông, bà, anh, chị hoặc bạn đời mà gia đình đã thống nhất, thay vì tự chọn tước xưng Hán Việt khi chưa rõ nghĩa.
- Lễ phẩm
- Kể đúng những gì đã bày. Có hoa và nước thì nói hoa và nước; không đọc “xôi gà, rượu trà, tiền vàng” nếu gia đình không chuẩn bị các món đó.
Ví dụ giả định: một người cháu đọc thay gia đình trước mộ bà ngoại, nơi tổ chức chỉ nhận hoa và nước. Người cháu điền tên mình ở mục người đọc, ghi “cháu, thay mặt gia đình” ở quan hệ, dùng cách gọi “bà ngoại” và ghi đúng hoa, nước. Không phải đổi người đọc thành trưởng nam hoặc thêm một mâm lễ chỉ để giữ câu đã có trong bản cũ.
Nếu đang an vị bình tro cốt ở nơi lưu giữ, không dùng nguyên câu kể “đắp phần mộ” khi không có việc đắp mộ. Hỏi người phụ trách về bản đọc phù hợp với việc đang làm. Cũng không tự ghép câu rước linh vị về nhà nếu gia đình chưa thực hiện việc ấy; trang này dừng ở lời cáo và tưởng nhớ trước phần mộ.
Người đọc cần nghe rõ lời và có người kiểm lại tên, nơi, việc đã hoàn tất. Gia đình thống nhất cách đứng hoặc ngồi phù hợp tại chỗ, không suy ra chỉ có quỳ hay đọc đủ một số lần cố định mới là thành kính. Nếu cần đối chiếu ngày âm, mở đổi ngày âm dương; không cần nhập họ tên người mất vào công cụ lịch.
Thành Phần, Thành Phục và Hồi Linh có dùng chung một bản không?
Không nên dùng chung chỉ vì đều thuộc tang lễ. Trang này dùng tên Thành Phần cho lời cáo sau khi đắp xong mộ; Thành Phục gắn với việc mặc tang phục, còn Hồi Linh là chủ đề rước hoặc an vị linh vị về nơi gia đình thờ. Câu kể “phần mộ đã xong” không thay được nội dung của hai việc kia.
Trong phần Tang ma của Việt Nam phong tục, Phan Kế Bính mô tả Thành phục trước việc đưa tang, có đoạn riêng về hạ huyệt và việc tế sau an táng. Đây là ghi chép phong tục lịch sử với khác biệt giữa các nếp nhà; không phải chứng cứ rằng mọi gia đình hiện nay phải theo một trình tự hay đọc đúng hai bản trên. Đọc bản đăng lại mục Tang ma, có ghi tác giả và nguồn sách.
Bản ghi chép đó không xác nhận lời khấn trên website là nguyên văn Thọ Mai Gia Lễ. Vì chưa có ấn bản gốc đối chiếu cho hai bản này, trang không dùng nhãn “chuẩn cổ truyền” hay tên một ban cố vấn để thay cho nguồn. Lời nguyện thể hiện nếp tín ngưỡng và lòng tưởng nhớ; nó không cho phép website khẳng định một thao tác đã quyết định trạng thái của người đã khuất.
Nếu chuẩn bị lời cáo trước lúc đào huyệt, mở bài cáo Long Thần Thổ Địa trước khi đào huyệt. Khi dâng cơm tại nơi tưởng niệm, xem bản khấn Chúc Thực cho bữa cơm đang dâng. Chọn theo việc cần làm, tránh đem nguyên lời cáo ở nghĩa trang đọc tại nhà.
Giải Mã Tử Vi biên tập · Cập nhật nội dung ngày 03/10/2026. Hai bản đọc tham khảo đã sửa từ nội dung của trang; nguồn Phan Kế Bính hỗ trợ phân biệt các chặng được ghi chép, không chứng nhận toàn văn lời khấn. Ba ảnh được giữ theo nội dung hiện có và chú thích đúng cảnh; ảnh không phải tư liệu một buổi lễ thành phần.
