Tiến trình thứ cấp: ngày quy đổi và pha Mặt Trăng tiến trình
Tiến trình thứ cấp, hay Secondary Progressions, dùng quy ước biểu tượng một ngày sau sinh tương ứng một năm đời sống. Từ tuổi ở thời điểm muốn xem, người lập bản đồ tìm ngày quy đổi sau ngày sinh rồi lấy vị trí hành tinh của ngày ấy. Mặt Trăng tiến trình, pha Trăng tiến trình và Cung Mọc tiến trình cần được đọc riêng: chúng không dùng chung một chu kỳ hoặc một phép cộng độ.
Quy tắc giúp tái lập tọa độ theo phương pháp, không chứng minh một “đồng hồ sinh học” điều khiển trưởng thành. Để kiểm kết quả, nên bắt đầu từ ngày quy đổi, nhãn hai lớp đang so và cách tính các điểm góc, trước khi đọc những lời luận về thay đổi nội tâm hay biến cố.

“30 tuổi = 30 ngày” là bước đổi thời gian, chưa phải lấy mọi điểm cộng 30°
Với tuổi đã quy đổi thành số năm a, thời điểm tra hành tinh là B + a ngày, trong đó B là thời điểm sinh. Một tuổi lẻ phải giữ phần lẻ của ngày; không làm tròn tuổi rồi coi giờ xuất ra vẫn chính xác.
Tài liệu TimePassages về Secondary và Solar Arc mô tả phép ngày–năm, đồng thời phân biệt việc lấy chuyển động riêng của hành tinh với dịch tất cả theo cung Mặt Trời. Vì vậy Mặt Trăng thứ cấp không được cộng cùng số độ như Mặt Trời chỉ vì hai điểm nằm trong một bản đồ.
Ví dụ chỉ kiểm lịch: cho B là 28/02/2000 lúc 06:00 UTC và cho sẵn a. Bảng cộng đúng số ngày 24 giờ từ B; chưa tính tọa độ hành tinh hoặc tuổi của một người tại ngày hiện tại.
| a đã cho | Khoảng cộng sau B | Thời điểm tra, UTC |
|---|---|---|
| 0 năm | 0 ngày | 28/02/2000, 06:00 |
| 1 năm | 1 ngày | 29/02/2000, 06:00 |
| 2,5 năm | 2 ngày 12 giờ | 01/03/2000, 18:00 |
| 30 năm | 30 ngày | 29/03/2000, 06:00 |
Dòng 2,5 không phải ngày sinh cộng hai năm sáu tháng. Dòng 30 cũng không phải dùng bầu trời năm 2030. Đó là những thời điểm nằm gần mốc sinh, được dùng để biểu trưng tuổi trong phương pháp này.
Khi bắt đầu từ một ngày xem thật, phần mềm phải đổi thời gian đã trôi qua thành tuổi theo khóa năm đang dùng. Lưu khóa ấy thay vì mặc định tuổi là số năm dương lịch tròn. Cần giữ riêng hai dòng trong ghi chép: ngày đời sống muốn xem và ngày thiên văn lịch đã quy đổi.
Dữ liệu sinh nên gồm ngày, giờ, nơi sinh và cách đổi múi giờ; phần chưa chắc cần được ghi lại. Chép 06:00 UTC thành 06:00 địa phương sẽ làm thay thời điểm, dù số năm a không đổi. Bảng trên dùng UTC để tránh nhầm bước lịch này với bước giờ địa phương.
Mặt Trăng trở về vị trí gốc khác với quay lại pha Trăng Non
Progressed Moon Return so Mặt Trăng tiến trình với Mặt Trăng sinh; progressed lunation so Mặt Trăng tiến trình với Mặt Trời tiến trình. Hai cặp điểm khác nhau nên hai chu kỳ không thể được thay tên cho nhau.
NASA phân biệt khoảng 27,3 ngày cho một vòng quay quanh Trái Đất và khoảng 29,5 ngày từ Trăng Non đến Trăng Non. Trong khoảng đó Trái Đất và Mặt Trăng đều tiếp tục chuyển động quanh Mặt Trời. Đây là phân biệt thiên văn; đưa ngày thành năm trong tiến trình là thêm một quy ước chiêm tinh, không phải NASA xác nhận tác động tâm lý.
Với quy ước ngày–năm, vòng Mặt Trăng về vùng kinh độ gốc thường được nói gần 27–28 năm, còn một vòng pha gần 29,5 năm. Các con số là cách hình dung gần đúng; muốn biết mốc của một lá số phải tra tọa độ, hệ hoàng đạo và thời điểm cụ thể. Không gộp cả hai thành một “vòng trưởng thành 29 năm”, cũng không coi chúng trùng chính xác một lần Sao Thổ trở về.
Góc pha định hướng E = (kinh độ Mặt Trăng tiến trình − kinh độ Mặt Trời tiến trình) mod 360°. Đưa kết quả về từ 0° đến dưới 360°. Khi chia tám giai đoạn dưới đây, giữ cả chiều, không thay bằng khoảng cách ngắn giữa hai điểm.
| Khoảng E | Tên giai đoạn |
|---|---|
| 0° ≤ E < 45° | Trăng Non — New Moon |
| 45° ≤ E < 90° | Lưỡi liềm đầu — Crescent |
| 90° ≤ E < 135° | Thượng huyền — First Quarter |
| 135° ≤ E < 180° | Khuyết lồi đầu — Gibbous |
| 180° ≤ E < 225° | Trăng Tròn — Full Moon |
| 225° ≤ E < 270° | Khuyết lồi cuối — Disseminating |
| 270° ≤ E < 315° | Hạ huyền — Last Quarter |
| 315° ≤ E < 360° | Lưỡi liềm cuối — Balsamic |
Tên và khoảng góc được đối chiếu Your Lunation Birthday, phần bốn của Dane Rudhyar, do Rudhyar Archival Project lưu. Bài này chỉ dùng cách chia góc và tên gọi; không nhận các mô tả tính cách của nguồn là kết luận về người đọc.
Đây là cách chia giai đoạn thành các khoảng, khác thời điểm chính xác: Trăng Non ở E = 0°, Trăng Tròn ở E = 180°. Các đoạn có cùng bề rộng góc không vì thế luôn có cùng số năm, bởi tốc độ tương đối thay đổi. “3,5 năm cho mọi pha” không phải một thời lượng cố định.
Hai bộ số tự đặt cho thấy vì sao cần chiều: Mặt Trời tiến trình 350°, Mặt Trăng tiến trình 20° cho E = 30°, ở khoảng Trăng Non. Đổi thành Mặt Trời 20°, Mặt Trăng 350° thì E = 330°, thuộc Balsamic. Khoảng cách ngắn đều là 30° nhưng hai giai đoạn ở hai phía khác nhau của chu kỳ.
Với một ví dụ khác, cho Mặt Trăng sinh và tiến trình cùng 130°, trong khi Mặt Trời tiến trình ở 160°. Hai Mặt Trăng đang trùng vị trí trong bộ số, nhưng E = 330°; đây không phải Trăng Non tiến trình. Các số chỉ minh họa điều kiện so, không phải ngày trở về đã tính cho một người.
Lần đổi cung đầu tiên phụ thuộc điểm đang đứng, không chờ đủ 30 năm
Cần biết còn bao nhiêu độ đến ranh kế tiếp và tốc độ thực của điểm đang tra. Con số gần một độ mỗi năm của Mặt Trời không làm mọi người đổi cung đúng các tuổi 30, 60 hoặc 90.
Thử một phép ước lượng có chủ ý: giả định Mặt Trời đang 29°20′ của một cung và chạy đều đúng 1° mỗi năm. Còn 40′ đến ranh; 40′ chia 60′ mỗi năm bằng 2/3 năm, tức khoảng tám tháng. Đây là bài toán tốc độ đã cho, chưa phải lịch thiên văn. Khi dùng tọa độ thật, tốc độ không được giữ cứng ở mức này.
Trong tiến trình thứ cấp, Mặt Trăng đi hết một cung 30° thường chỉ mất vài năm. Nhưng nếu đang sát ranh, thời gian đến lần đổi cung kế tiếp sẽ ngắn hơn thời gian đi cả cung. Không bắt mọi người phải trải nghiệm một tính cách mới trong đúng 2,5 năm mỗi khi đọc tên một cung.
Đi vào cung hoàng đạo và đi qua đỉnh nhà cũng khác nhau. Cung hoàng đạo chia thành các khoảng 30°; bề rộng nhà phụ thuộc hệ nhà và dữ liệu dùng để lập. Khi so với nhà sinh cố định, khác khi so với nhà tiến trình có đỉnh được tính lại. Vì vậy cần nêu “Mặt Trăng tiến trình trong nhà sinh” hay “trong nhà tiến trình”, không nói mọi nhà đều hết sau 30 tháng.
Những chủ đề được người thực hành liên tưởng từ cung hoặc nhà có thể dùng để đặt câu hỏi, nhưng không đo cảm xúc, xác định bệnh hay bắt một quan hệ phải chấm dứt. Pha Balsamic không là lý do tự kết luận suy giảm thể chất; nhà 12 không xác nhận nợ tiền kiếp, và nhà 6 của chiêm tinh không tự đồng nhất cung Nô Bộc của Tử Vi.
Vì sao hai phần mềm có thể cho ASC tiến trình khác nhau?
Các điểm góc và đỉnh nhà có thể dùng một cách tiến riêng, không chỉ lấy giờ của ngày quy đổi rồi áp cho mọi tùy chọn. Cần kiểm phương pháp trước khi kết luận dữ liệu sinh hoặc phần mềm sai.
Tài liệu Solar Fire về Chart Angle Progression Type liệt kê các cách tiến MC, rồi tính những điểm góc khác từ MC mới. Trong số đó có cung Mặt Trời thực theo kinh độ, Naibod theo kinh độ hoặc xích kinh và Mean Quotidian. Chúng là những lựa chọn có tên riêng, không phải một cài đặt duy nhất ẩn sau chữ “progressed”.
Tài liệu TimePassages đã dẫn mô tả ASC và MC tiến trình theo Solar Arc của MC trong cách triển khai của họ. Không suy từ đó rằng mọi chương trình đều phải trả cùng ASC, hoặc chỉ cộng 1° vào ASC sinh mỗi năm sẽ tái tạo được lựa chọn đang dùng.
Muốn đối chiếu, giữ cùng dữ liệu sinh, ngày xem, hệ hoàng đạo, nơi tính nhà, hệ nhà và cách tiến điểm góc. Đọc nhãn phương pháp trong phần chi tiết hoặc báo cáo xuất ra. Khi giờ sinh chưa rõ, không dùng một ASC tiến trình có nhiều chữ số để khẳng định ngày đổi nghề hay biến đổi diện mạo chính xác.
Một dòng “Moon–Sun 30°” còn thiếu nhãn lớp nào?
Phải chỉ rõ hai điểm là natal, progressed hay transit. Mặt Trăng tiến trình so Mặt Trời sinh là một góc tiến trình–gốc; nó không phải góc pha giữa hai điểm cùng tiến trình.

Giữ bộ số tự đặt p.Moon = 20°, p.Sun = 350° và thêm n.Sun = 50°, trong đó p là tiến trình, n là sinh. Góc pha định hướng p.Moon − p.Sun là 30°. Khoảng cách ngắn p.Moon đến n.Sun cũng là 30°, nhưng đây là một cặp khác. Hai dòng cùng số không trở thành cùng một phép đọc.
Nếu tiếp tục lọc một góc, cần ghi góc mục tiêu và orb — độ lệch được chấp nhận. Muốn nói đang tiến tới hay rời góc còn phải xem chuyển động qua các thời điểm, không suy từ một ảnh tĩnh. Một ngưỡng 30′ hoặc 1° là tiêu chí người dùng chọn; nó không tự tạo ra “cửa sổ 1–3 năm” cho mọi hành tinh và mọi góc.
Solar Arc lấy một cung dịch áp cho nhiều điểm gốc, khác việc từng hành tinh ở ngày thứ cấp có chuyển động riêng. Transit dùng thời điểm thật đang xem; Solar Return tìm lần Mặt Trời về kinh độ sinh. Không đổi tên Solar Return thành Annual Profections: phép phân kỳ tuổi ấy cũng là một kỹ thuật khác.
Khi đọc lời luận “đến giai đoạn cần hợp tác”, có thể hỏi mình đang có việc phối hợp nào và điều gì thực tế đã thay đổi. Không coi ba lớp kỹ thuật đồng thuận là điều kiện cần hoặc đủ để chắc chắn cưới, nghỉ việc, sinh con hay phá sản. Tính được tọa độ theo một quy tắc không chứng minh hiệu lực dự báo sự kiện.
Một bản ghi đủ để kiểm lại nên còn dữ liệu gốc, hai thời điểm, phương pháp hành tinh, cách tiến các điểm góc, nhãn từng cặp so và quy tắc pha hoặc orb. Bài này hướng dẫn kiểm dữ liệu đã cho; chưa xuất một lá số tiến trình cá nhân hoặc xác nhận website có công cụ bi-wheel tiến trình hoàn chỉnh.
Giải Mã Tử Vi biên tập ngày 24/10/2026. Các mốc UTC và kinh độ là ví dụ tính toán tự đặt. Tài liệu phần mềm được dùng cho định nghĩa và cấu hình, NASA cho phân biệt vòng quay với vòng pha; các nguồn không xác nhận một chu kỳ tiến hóa sinh học, chẩn đoán tâm lý hoặc ngày xảy ra biến cố.
Cập nhật:






